Macht, discours en het ‘zelf’
Michel Foucault (1926-1984) onderzoekt in zijn werk de samenhang tussen macht, weten en zelf(constitutie). Zijn discoursanalytische benadering biedt ons instrumenten om in kaart te brengen hoe wij binnen bestaande machtsverhoudingen gebruik maken van heersende mens- en wereldbeelden om onszelf en ons leven op een bepaalde wijze vorm te geven.
De workshop biedt de kans om kennis te maken met Foucaults opvattingen en de gelegenheid om deze te gebruiken om actualiteitsanalyse te bedrijven.
Sessie 1
Inleiding: Michel Foucault
Ontwikkelingen in de Westerse filosofie, in de twintigste eeuwse Franse filosofie en in het werk van Foucault
Bespreking:
Michel Foucault: De orde van het spreken
De orde van spreken en zijn procedures: [1] uitsluiting (het verboden woord, de verstoting van waanzin en wil tot waarheid), (…)
Sessie 2
Bespreking (vervolg):
Michel Foucault: De orde van het spreken
(…) [2] interne (het commentaar, de auteur en de discipline) en [3] uitdunning [ritueel, spreekgemeenschap, doctrine, sociale toeëigening) en thema’s en methodische eisen van (filosofisch) onderzoek
Sessie 3
Gesprek: Discoursanalyse in praktijk
Sessie 4
Bespreking: Michel Foucault: De wil tot weten
Macht– alomtegenwoordig en overal, productief/werkzaam, intentioneel maar niet-subjectief, een strategie
Michel Foucault: Discipline, toezicht en straf
Panoptische macht als kenmerkend voor de moderne, disciplinerende samenleving: een systeem dat macht automatiseert en ontindividualiseert
Sessie 5
Bespreking (vervolg):
Michel Foucault: Discipline, toezicht en straf
De ‘discipline’ als een modaliteit om macht uit te oefenen, als een verzameling van instrumenten, technieken, methoden, toepassingen en doeleinden, als een technologie
Gesprek: Macht in organisaties?
Sessie 6
Bespreking: Michel Foucault: Het gebruik van de lust
Vier aspecten van ethiek: de ethische substantie, de vorm van subjectivering- of onderwerpingswijze, de ethische arbeid en de teleologie van het morele subject
Sessie 7
Bespreking: Judith Butler: Giving an account of oneself
Foucault’s later theory of subject-formation, the ethical question and Foucault’s account of himself
Gesprek: Macht, discours en het ‘zelf’
Het seminar werd in een reeks maandelijkse bijeenkomsten van 15 april 2010 tot 27 januari 2011 gehouden voor een groep organisatieadviseurs.