Seneca en Martha Nussbaum – november 2022

In haar boek The therapy of desire omschrijft Martha Nussbaum de hellenistische filosofie als therapie van verlangens die gebruik maakt van een medisch model. Op de eerste dag lezen we passages uit Seneca’s Brieven aan Lucilius waarin de stoïcijnse, op apatheia gebaseerde levens- en stervensleer wordt verwoord en bespreken we…

Lees verder

Het goede. Ethiek – 19 en 20 november 2022

Iedereen wordt op het werk en in het dagelijks leven wel eens geconfronteerd met de morele vraag: ‘Hoe te handelen?’. Al vijfentwintig eeuwen hebben filosofen verschillende procedures voorgesteld om op verantwoorde wijze te reageren. Wat vertelde Aristoteles lang geleden in Athene over een voortreffelijk en ‘gelukt’ leven? Welke rol speelt…

Lees verder

Het ecologische denken van Bruno Latour – 11 t/m 15 augustus 2021

Bruno Latour is, zonder enige twijfel, één van de spraakmakende en belangrijke denkers van onze tijd. In deze Summer School zullen we in eerste instantie aandacht besteden aan de in zijn boek Reassembling the social (2005) geïntroduceerde ‘actor-network theory’ (ANT). Vervolgens bespreken we zijn voorstel om alle ‘actanten’ (menselijke en…

Lees verder

De broosheid van ons bestaan – 16 en 17 oktober 2021

Op de eerste bijeenkomst van deze Master Class maken we – door een korte schets van de ontwikkelingen in haar werk – kennis met Martha Nussbaum. Vervolgens besteden we uitgebreid aandacht aan haar boek The fragility of goodness dat haar in één klap bekendheid bezorgde. In dit werk behandelt zij…

Lees verder

Maurice Merleau-Ponty – 6 en 7 november 2021

In de Basiscursus Existentialisme die Maarten van Buuren in het najaar aan de ISVW geeft, zal ik samen met hem de opvattingen van de Franse filosoof Maurice Merleau-Ponty presenteren. In het spoor van Sein und Zeit (1927) van Martin Heidegger omschrijft hij in Phénoménologie de la perception (1945) het menselijk…

Lees verder

Filosofie als levenskunst – 20 en 21 november 2021

Op de tweede bijeenkomst van de Master Class besteden we aandacht aan haar boek The therapy of desire waarin ze de hellenistische filosoof omschrijft als een geneesheer met een bepaalde opvatting van gezondheid, een diagnose van de oorzaken van de ziekte en een daarbij passende therapie. Volgens Nussbaum boden de…

Lees verder

Masterclass Jacques Derrida – oktober 2020 t/m juni 2021

Stel dat filosoferen betekent ‘het plaatsen van vraagtekens bij het vanzelfsprekende’, dan is Jacques Derrida zonder enige twijfel iemand die werkelijk filosofeert. Kort geleden is de nieuwe Nederlandse vertaling van zijn boek Marges – de la philosophie verschenen – een goede aanleiding om aandacht te besteden aan zijn werk. In…

Lees verder

Jacques Derrida III. Hoe niet te spreken – 8 en 9 mei 2021

Teksten lezend van Plato, Dionysius, Meister Eckhart en Heidegger onderscheidt Derrida drie paradigma’s van apofatisch spreken: Grieks, christelijk en ‘zijnshistorisch’ van aard en vraagt hij zich af in hoeverre het mogelijk is te spreken / zwijgen over ‘het Goede’, ‘God’ en ‘het Zijn’.   Masterclass Jacques Derrida Bijeenkomst 3 Hoe…

Lees verder

Timothy Morton. Ecologie zonder natuur – 29 april 2021

Timothy Morton wordt wel de profeet-filosoof van het antropoceen genoemd. In zijn recent in Nederlandse vertaling uitgegeven boeken Dark ecology en Being ecological pleit hij – vanuit het perspectief van een ‘object oriented ontology’ – voor de ontmanteling van de agrilogistiek en voor een andere omgang met niet-menselijke levende wezens. In zijn al in…

Lees verder

Jacques Derrida V. Over gastvrijheid – 5 en 6 juni 2021

Met het gedachtegoed van Emmanuel Levinas als bron van inspiratie, maakt Derrida een onderscheid tussen de Wet en de wetten van gastvrijheid, vat hij ethiek op als gastvrijheid en pleit hij voor een vluchtelingenbeleid gebaseerd op radicale gastvrijheid en een politiek van vluchtsteden.     Masterclass Jacques Derrida Bijeenkomst 5…

Lees verder

Inleiding in de filosofie – 21 t/m 25 juli 2021

De Summer School Inleiding in de filosofie is een reis door de geschiedenis van de Westerse filosofie – van de stadstaat Athene in de 4e eeuw voor het begin van onze jaartelling naar Nederland in de 21ste eeuw. We maken kennis met de baanbrekende denkers in de oudheid, de moderne…

Lees verder

Timothy Morton. Ecologisch wezen – 11 en 12 januari 2020

Zoals vele denkers van onze tijd wijst Timothy Morton erop dat we leven in het antropoceen: een tijdperk van massale uitroeiing ten gevolge van wereldwijde opwarming waarvoor niet de zeepaardjes maar menselijke wezens verantwoordelijk zijn. In het spoor van Nietzsche’s oproep ‘Blijf de aarde trouw’ en Heideggers bezorgdheid om de…

Lees verder

Rosi Braidotti. Een posthumaan nomade – 8 en 9 februari 2020

In de westerse wijsbegeerte is sprake van vrouwvijandigheid: het ‘vrouwelijke’ wordt omschreven als het andere en mindere van het ‘mannelijke’ en van het op deze manier vastgelegde ‘man-vrouw onderscheid’ wordt gebruik gemaakt om het patriarchale rolpatroon in de maatschappij van de Oudheid tot nu te legitimeren. In het spoor van…

Lees verder

Spinoza’s liefde voor al wat is – 19 maart 2020

Wat schrijft de ‘lenzenslijper’ Spinoza in het vijfde deel van de Ethica over geestelijke liefde voor de natuur (of God), over de derde soort van kennis, i.e. het intuïtieve weten, en over gemoedsrust? Hoe verhouden Spinoza’s opvattingen zich tot het boeddhisme? In de lezing beantwoord ik deze vragen zodat we…

Lees verder